29-dars · Dars qoʻllanmasi
Pronunciation: Word Stress in Academic Words
Salom, aziz oʻquvchim!
Salom! Ikki yoki undan koʻp boʻgʻinli har bir inglizcha soʻzda bitta boʻgʻin boshqalaridan kuchliroq: u balandroq, uzunroq va biroz yuqoriroq aytiladi. Bu — soʻz urgʻusi. HOS-pi-tal, im-POR-tant, ed-u-CA-tion.
Soʻz urgʻusi mukammal talaffuzdan ham muhimroq. Notoʻgʻri boʻgʻinga urgʻu bersangiz, har bir tovush toʻgʻri boʻlsa ham, tinglovchi soʻzni umuman tanimasligi mumkin. Talaffuz IELTS Speaking balingizning chorak qismi, Listeningda esa “economic” va “population” kabi soʻzlarni tez tanishingiz kerak.
Yaxshi xabar: uzun akademik soʻzlar qoidalarga boʻysunadi. Bu darsda -tion, -ic va -ity kabi qoʻshimchalar qoidalarini oʻrganasiz, soʻz oilalarida urgʻu qanday koʻchishini koʻrasiz (PHO-to-graph, pho-TOG-ra-phy), ot va feʼlni farqlaysiz (an IN-crease, to in-CREASE) hamda thirteen va thirty orasidagi farqni eshitasiz.
Mashqlarda koʻrishguncha,Oʻqituvchingiz
Brauzeringizda inglizcha ovoz yoʻq, shuning uchun tinglash tugmalari yashirilgan. Hammasi sahifada yozilgan.
Qoidalar
Qoʻshimchalar
-tion, -sion, -ic
Qoʻshimchadan oldingi boʻgʻinga urgʻu bering.
- in-for-MA-tion
- pol-LU-tion
- e-co-NOM-ic
Qoʻshimchalar
-ity, -ical, -logy, -graphy
Oxiridan sanang: uchinchi boʻgʻinga urgʻu bering.
- u-ni-VER-si-ty
- po-LIT-i-cal
- tech-NOL-o-gy
Ot va feʼllar
an IN-crease, to in-CREASE
Baʼzi ikki boʻgʻinli soʻzlar: otda urgʻu birinchi, feʼlda ikkinchi boʻgʻinda.
- There was an IN-crease.
- Prices will in-CREASE.
Esda tuting!
-tion, -ic: oldingi boʻgʻinga urgʻu. -ity, -ical, -logy, -graphy: oxiridan uchinchi boʻgʻinga urgʻu.
Soʻz oilalari
PHO-to-graph → pho-TOG-ra-phy → pho-to-GRAPH-ic
e-CON-o-my → e-co-NOM-ic
AN-a-lyse → a-NAL-y-sis
AL-ler-gy → al-LER-gic
de-VEL-op → de-VEL-op-ment (-ment does not move it)
Oʻqituvchingizdan eslatma
Qoʻshimcha oʻzgarsa, urgʻu koʻchishi mumkin.
Koʻp uchraydigan xatolar
Xato: e-CO-no-MIC (two strong syllables)Toʻgʻri: e-co-NOM-ic
Har bir soʻzda bitta asosiy urgʻu.
Xato: de-ve-lop-MENTToʻgʻri: de-VEL-op-ment
-ment hech qachon urgʻu olmaydi.
Xato: THIR-teenToʻgʻri: thir-TEEN
-teen sonlar: -teen ga urgʻu. -ty sonlar: birinchi boʻgʻinga urgʻu.
Oʻzingizni tekshiring
“Population” da urgʻu qayerda?
An increase yoki to increase: qaysi birida urgʻu IN da?
Endi navbat sizda!
8 ta qisqa qism, har biri oldingisidan biroz qiyinroq. Shoshilmang: xato qilib oʻrganamiz.
— Oʻqituvchingiz